Please

Je voelt de adrenaline door je lichaam gieren, er zit een brok in je keel en je verstijft van binnen. Je wordt aangekeken en er wordt maar 1 antwoord verwacht. Terwijl elke vezel in je lichaam wil schreeuwen: “NEE”, gebeurt er iets totaal anders. Je lacht en zegt automatisch heel lief: “Ja, tuurlijk zal ik het doen. En dan sla je jezelf voor je hoofd, waarom kun je niet gewoon “nee” zeggen?

Hoe vaak doe jij dingen uit pleasegedrag? Misschien gaat het wel zo automatisch dat je eigenlijk al ver weg bent bij wie jij bent en wat jij werkelijk wil. Het heeft je brein herhaaldelijk verpletterd en het heeft je beroofd van je innerlijke rust. Misschien ben je zelfs zo ver gegaan, dat je jouw eigen kracht niet meer voelt en de dromen en doelen die jij had, niet meer leeft.

Gezond of ongezond pleasen?

Als je voor langere tijd vastzit in dit coping-mechanisme van pleasen, kun je zelf een angststoornis, depressie, verslaving of afhankelijkheid gecreëerd hebben. Maar hoe herken je nou of je een pleaser bent, of gewoon gezond vriendelijk en behulpzaam? 

  • Je vind het lastig om “nee” te zeggen
  • Assertief zijn en je mening geven is moeilijk
  • Je gaat altijd uit van het goede in de ander, zelfs als ze je slecht behandelen
  • Het liefst stop je negatieve emoties ver weg
  • Je bewijst je liever aan anderen dan je voor jezelf kiest
  • Je bent altijd op je hoede voor afwijzing
  • In relaties ben je emotioneel afhankelijk 
  • Je bent verslaafd aan goedkeuring van anderen
  • Je moet aardig gevonden worden, soms ten koste van alles
  • Als je kritiek krijgt ben je daar dagen stuk van
  • Grenzen stellen en behouden vind je lastig
  • Je zelfbeeld is laag
  • Je hebt weinig eigenwaarde en handelt naar wat anderen vinden
  • Er is een angst om de controle over jezelf te verliezen, omdat je zo veel onderdrukt
  • Je bent empatisch maar niet naar jezelf

De diepe oorzaken

Er is natuurlijk helemaal niets mis met aardig zijn. Maar als het ten koste gaat van jezelf en je leven, dan weet je dat er meer aan de hand is. Als je jezelf wegcijfert, heeft het diepere oorzaken.

1. Je onderdrukt veel emoties. Het is onvermijdelijk dat als je altijd bezig bent, bewust of onbewust, om door anderen gezien en geliefde te worden, dit resulteert in het onderdrukken van ongemakkelijke emoties. Denk hierbij aan gevoelens van woede, haat, bitterheid, ergernis, verdriet en stress. Je wil deze gevoelens niet voelen of uitten omdat dat niet past bij het beeld in wie jij naar buiten toe wil zijn. Misschien heb je het niet direct door bij jezelf, dus doe eens het nodige eerlijke zelfonderzoek. Onderdrukking van emoties leidt uiteindelijk tot lichamelijke of psychische klachten. Veel chronische mentale en fysieke ziekten worden aangewakkerd door het neurotische verlangen om anderen te pleasen.

please2. Extreme druk om “de schijn op te houden”. Een van de ergste dingen aan constant aardig zijn, is de extreme druk die je voelt om constant je zelfbeeld vast te houden. Het voelt natuurlijk goed om steeds maar weer goed te zijn en al je negatieve gevoelens te vermijden. Jij bent tenslotte geweldig, lief, zorgzaam en alles wat een ander prettig vind. Maar aan deze “verslaving” hangt wel een flinke prijs, namelijk die van chronische stress. Vaak is die stress niet eens meer waarneembaar, het is er altijd en het vereist dat je altijd dit masker op blijft houden.

3. Mensen gebruiken je. Als je mensen pleased, stel je jezelf open voor misbruik. Narcisten, energievampiers, pestkoppen en mensen met wonden worden naar je toe getrokken. Het hebben van zwakke grenzen, een laag gevoel van eigenwaarde en het onverzadigbare verlangen om te pleasen, maken van jou het perfecte doelwit voor gebruik en misbruik. Onbewust voel jij je graag nodig en gewenst, dus ga je onbewust door met de giftige cyclus. Totdat jij doorhebt wat jij zelf veroorzaakt met je gedrag zal dit jaren en jaren doorgaan.

4. Je hebt de intense behoefte om de touwtjes in handen te hebben. In het begin kan het pleasen van de ander overkomen als een onzelfzuchtige daad. Maar pleasen is eigenlijk een egoïstische daad, omdat je probeert de mening van de ander over jou te beïnvloeden. In feite gaat het bij het pleasen meer om het verlangen van controle dan om de ander te plezieren. Aardig gevonden willen worden is slechts een symptoom van het verlangen naar controle, want diep van binnen voel je je machteloos of waardeloos. Dit is de reden waarom pleasen zo vermoeiend en zelfs uitputtend is, het kost moeite om vol te houden en lost het interne probleem niet op. 

5. Niemand kent echt de “ware” jij. Als je zoveel opkropt uit angst om afgewezen te worden, wordt het er niet makkelijker op. Je verliest de controle over jezelf. Niemand kent de echte jij en zelfs jij raakt steeds verder weg bij jezelf. Het werkt eigenlijk zelfs averechts, je zal je steeds eenzamer en minder verbonden voelen. Uiteindelijk voel je je “onzichtbaar” en “ niet gezien”, zelfs als je constant in de schijnwerpers staat.

Het is niet makkelijk om in de spiegel te kijken en te zien dat al dit pleasen iets is wat je doet voor jezelf. Je doet het niet voor de ander, maar uit een angst voor afwijzing en verlies. Een belangrijk patroon om te doorbreken, het zal je letterlijk bevrijden en terugbrengen bij jezelf.